Ubytek zębowy najczęściej powstaje w wyniku próchnicy, która prowadzi do stopniowego uszkodzenia szkliwa i zębiny. Sposób leczenia zależy od głębokości zmiany oraz od tego, czy proces chorobowy objął miazgę zęba. Im wcześniej ubytek zostanie wykryty, tym mniej rozległe i bardziej przewidywalne jest leczenie.

Skontaktuj się z dobry dentysta nowa huta!

Jak stomatolog ocenia ubytek zębowy?

Leczenie rozpoczyna się od badania jamy ustnej. Dentysta ocenia wygląd zęba, twardość jego tkanek, obecność przebarwień oraz reakcję na dotyk i temperaturę. Pyta również o dolegliwości, takie jak ból podczas jedzenia, nadwrażliwość na zimno lub słodycze oraz ból samoistny.

W przypadku zmian niewidocznych bezpośrednio lekarz może zlecić zdjęcie rentgenowskie. Pozwala ono określić głębokość ubytku, sprawdzić przestrzenie międzyzębowe i ocenić, czy próchnica zbliżyła się do miazgi.

Jak przebiega leczenie niewielkiego ubytku?

Bardzo wczesne zmiany próchnicowe, które nie doprowadziły jeszcze do powstania wyraźnej dziury w zębie, mogą być leczone zachowawczo. Stosuje się wówczas preparaty zawierające fluor, poprawę higieny jamy ustnej oraz zmianę nawyków żywieniowych. Celem jest zahamowanie utraty minerałów i wspomaganie remineralizacji szkliwa.

Jeżeli doszło już do przerwania ciągłości tkanek zęba, konieczne jest mechaniczne usunięcie zmienionych chorobowo tkanek i odbudowanie ubytku materiałem stomatologicznym.

Jak wygląda zakładanie wypełnienia?

Przed rozpoczęciem zabiegu stomatolog może zastosować znieczulenie miejscowe. Jest ono szczególnie wskazane przy głębszych ubytkach, nadwrażliwości zęba lub dużym stresie pacjenta.

Następnie lekarz usuwa zainfekowane i nieodwracalnie uszkodzone tkanki. Zabieg najczęściej wykonuje się przy użyciu wiertła stomatologicznego, choć w niektórych przypadkach można zastosować także narzędzia ręczne lub inne metody opracowania ubytku.

Po oczyszczeniu zęba stomatolog przygotowuje powierzchnię do odbudowy. W przypadku materiałów kompozytowych stosuje się system łączący, który umożliwia trwałe zespolenie wypełnienia z tkankami zęba.

Materiał jest nakładany warstwami i utwardzany lampą polimeryzacyjną. Na końcu lekarz nadaje wypełnieniu odpowiedni kształt, sprawdza zgryz i poleruje powierzchnię.

Prawidłowo wykonane wypełnienie powinno odtwarzać nie tylko wygląd zęba, ale również jego naturalną funkcję podczas gryzienia i żucia.

Jakie materiały wykorzystuje się do odbudowy ubytku?

Najczęściej stosuje się kompozyty światłoutwardzalne, które można dopasować do koloru zęba. Zapewniają one estetyczny efekt i są powszechnie wykorzystywane zarówno w zębach przednich, jak i bocznych.

W określonych sytuacjach stosuje się również:

• cementy szkło-jonomerowe, które uwalniają fluor i dobrze sprawdzają się m.in. w zębach mlecznych oraz ubytkach przyszyjkowych,
• wkłady i nakłady ceramiczne lub kompozytowe, stosowane przy większych uszkodzeniach korony zęba,
• materiały tymczasowe, zakładane na ograniczony czas, gdy leczenie wymaga kilku etapów.

Dobór materiału zależy od wielkości ubytku, miejsca jego występowania, obciążeń zgryzowych, stanu zęba oraz oczekiwań pacjenta.

Co dzieje się przy głębokim ubytku?

Jeżeli próchnica znajduje się blisko miazgi, stomatolog musi usunąć uszkodzone tkanki w sposób ostrożny, aby ograniczyć ryzyko jej odsłonięcia. W niektórych przypadkach na dnie ubytku umieszcza się materiał ochronny, a następnie wykonuje odbudowę.

Przy bardzo głębokiej zmianie lekarz może zastosować leczenie etapowe. Polega ono na częściowym usunięciu próchnicy, zabezpieczeniu zęba i ponownej ocenie jego stanu po określonym czasie.

Głęboki ubytek nie zawsze oznacza konieczność leczenia kanałowego. Decydujące znaczenie ma stan miazgi oraz charakter objawów.

Kiedy potrzebne jest leczenie kanałowe?

Leczenie kanałowe jest konieczne, gdy bakterie dotrą do miazgi i wywołają jej nieodwracalne zapalenie lub martwicę. Mogą o tym świadczyć silny ból samoistny, długotrwała reakcja na ciepło lub zimno, ból nocny, obrzęk albo zmiany widoczne na zdjęciu rentgenowskim.

Podczas leczenia kanałowego stomatolog usuwa miazgę, oczyszcza i dezynfekuje kanały korzeniowe, a następnie szczelnie je wypełnia. Po zakończeniu leczenia ząb wymaga odbudowy. Przy dużej utracie tkanek może być potrzebna korona protetyczna lub inna forma wzmocnienia.

Czy leczenie ubytku boli?

Prawidłowo wykonane leczenie w znieczuleniu miejscowym zazwyczaj nie powinno powodować bólu. Pacjent może odczuwać nacisk, drgania lub kontakt narzędzi z zębem, ale nie ostry ból.

Po zabiegu może pojawić się krótkotrwała nadwrażliwość na zimno, ciepło lub nagryzanie. Zwykle ustępuje samoistnie. Jeżeli jednak ból narasta, utrzymuje się przez kilka dni, pojawia się samoistnie albo ząb wyraźnie boli przy zagryzaniu, należy zgłosić się na kontrolę.

Jak długo trwa leczenie ubytku?

Leczenie niewielkiego lub średniego ubytku najczęściej można przeprowadzić podczas jednej wizyty. Czas zabiegu zależy od lokalizacji zmiany, jej głębokości, rodzaju materiału oraz dostępu do leczonego miejsca.

Głębokie ubytki mogą wymagać kilku wizyt, zwłaszcza gdy konieczna jest obserwacja miazgi, leczenie kanałowe albo wykonanie odbudowy protetycznej.

Jak dbać o ząb po założeniu wypełnienia?

Po zastosowaniu znieczulenia należy uważać, aby nie przygryźć policzka, języka lub wargi. Do czasu odzyskania pełnego czucia najlepiej unikać jedzenia.

Po zabiegu warto przestrzegać kilku zasad:

• szczotkować zęby dwa razy dziennie pastą z fluorem,
• codziennie oczyszczać przestrzenie międzyzębowe,
• ograniczyć częste spożywanie słodkich przekąsek i napojów,
• zgłaszać się na regularne kontrole stomatologiczne,
• nie zwlekać z wizytą w przypadku bólu lub nadwrażliwości.

Wypełnienie nie chroni zęba przed kolejną próchnicą. Próchnica wtórna może rozwinąć się na granicy materiału i tkanek zęba, zwłaszcza przy niewystarczającej higienie.

Leczenie ubytku zębowego krok po kroku

Leczenie ubytku polega na dokładnej ocenie zmiany, usunięciu uszkodzonych tkanek i szczelnej odbudowie zęba. Niewielkie ubytki zazwyczaj wymagają jedynie założenia wypełnienia, natomiast głębokie zmiany mogą wymagać zabezpieczenia miazgi, leczenia etapowego lub leczenia kanałowego. Wczesna diagnoza pozwala zachować większą ilość zdrowych tkanek i zmniejsza ryzyko powikłań.